İşyerindeki Toplam Çalışma Süresi İşçi Sayısına Bölünerek Fazla Mesai BelirlenemezYargıtay 9. Hukuk Dairesi - 2020/2931 E. , 2020/10227 K. , 01.10.2020
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
DAVA TÜRÜ : ALACAK
Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davacı İsteminin Özeti:
Davacı, işten haksız çıkarıldığını ileri sürerek ihbar tazminatı, fazla mesai, hafta tatili, genel tatil, asgari geçim indirimi, ve ücret alacaklarının tahsilini talep etmiştir
Davalı Cevabının Özeti:
Davalı, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkeme Kararının Özeti ve Yargılama Süreci:
Mahkemece toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, 05.06.2015 gün ve 2015/420 E. ve 2015/627 K. sayılı ilâmla davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, Yargıtay 22. HD'nin 18.04.2014 gün ve 2017/14723 E ve 2017/8838 K. sayılı ilâmıyla ücret tespiti ve fazla mesai yapılıp yapılmadığının araştırılması gerektiği gerekçesi ile hüküm bozulmuş, Mahkemece bozma kararına uyulmuştur.
Temyiz:
Kararı davacı temyiz etmiştir.
Gerekçe:
1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere ve bozma ilamının kapsamına göre, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Taraflar arasında fazla mesai alacağı uyuşmazlık konusudur.
Mahkemece emsal dosyalarda yapılan tespitlerden yararlanılarak işyerindeki çalışma düzeni belirlenmiş, ancak işyerinde çalışılan süre çalışan işçi sayısına bölünerek sonuç rakam haftalık 45 saatin altında kaldığından fazla mesai talebi reddedilmiş ise de böyle bir yöntem hatalı olup fazla mesai alacağı hesabında her bir işçinin çalıştığı süre göz önünde bulundurulmalı, aynı vardiyada birden fazla işçinin çalışması nedeniyle çalışma süresi işçi sayısına taksim edilmemelidir.
Dosyadaki bilgi ve belgelerden işçinin sabah 08.00 akşam 20.00 ve akşam 20.00 sabah 08.00 olmak üzere haftada 6 gün çalıştığı, 1,5 saat ara dinlenme mahsubu ile haftalık 63 ve 3 gün için gece çalışması dahil haftalık 72 saat çalışma olduğu, ancak bozmadan önceki 18.05.2015 günlü raporda haftalık 18 saat fazla çalışma hesap edildiği ve bu raporu esas alan hükmün davacı tarafından temyiz edilmediği anlaşıldığından, ilk hükümde olduğu gibi haftalık 18 saat üzerinden dosyaya uygun bir indirim de yapılarak fazla mesai alacağının kabulü yerine reddi hatalıdır.
Sonuç:
Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı nedenlerden dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 01.10.2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yakın PerspektifKararın Hukuki Sonuçları
#Aynı vardiyada birden fazla işçi çalışıyorsa toplam çalışma süresi işçi sayısına bölünür mü?
Hayır; fazla mesai hesabında her bir işçinin fiilen çalıştığı süre göz önünde bulundurulur. Yargıtay 9. HD, 2020/2931 E., 2020/10227 K. sayılı kararında (01.10.2020), mahkemenin işyerinde çalışılan süreyi çalışan işçi sayısına bölüp sonuç haftalık 45 saatin altında kaldığı için fazla mesai talebini reddetmesini hatalı bulmuş, bu yöntemin uygulanamayacağını belirtmiştir.
#Bozmadan önceki raporda belirlenen fazla mesai süresi temyiz edilmemişse sonradan artırılabilir mi?
Hayır; temyiz edilmeyen tespit lehine olan taraf bakımından bağlayıcıdır. 2020/2931 E. sayılı kararda işçinin 08.00-20.00 ve 20.00-08.00 vardiyalarında haftada 6 gün, 1,5 saat ara dinlenme mahsubuyla haftalık 63 ila 72 saat çalıştığı anlaşılmakla birlikte; bozmadan önceki 18.05.2015 tarihli raporda haftalık 18 saat hesaplandığı ve bu hükmün davacı tarafından temyiz edilmediği gözetilerek yine 18 saat üzerinden makul indirimle kabul gerektiğine hükmedilmiştir.